Αν κάποιος μας έλεγε ότι υπάρχει μια επιστημονικά εγκεκριμένη θεραπεία που μειώνει τη φθορά των κυττάρων, θωρακίζει την καρδιά και κρατά τον οργανισμό βιολογικά τουλάχιστον τρία χρόνια νεότερο, μάλλον θα περιμέναμε κάποια ακριβή σειρά φαρμάκων ή ένα εξαντλητικό πρόγραμμα γυμναστικής.
Κι όμως, η απάντηση κρύβεται απλώς σε μερικά αποκόμματα εισιτηρίων για το σινεμά, το θέατρο, τα μουσεία και τις γκαλερί τέχνης.
Μια πρωτοποριακή διεθνής μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Journal of Epidemiology & Community Health από το Institute of Science Tokyo και το University College London (UCL) έρχεται να εμπλουτίσει όσα γνωρίζουμε για την υγεία μας καθώς μεγαλώνουμε, αποδεικνύοντας ότι η συστηματική επαφή με τον πολιτισμό δεν είναι απλά μια ευχάριστη πολυτέλεια, αλλά μια ουσιαστική βιολογική ανάγκη.
Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής την καθηγήτρια Ψυχοβιολογίας Daisy Fancourt, ανέλυσε σε βάθος χρόνου τα δεδομένα χιλιάδων ανθρώπων άνω των 50 ετών μέσω της διαχρονικής βάσης ELSA. Αντί όμως να κοιτάξουν απλώς τυπικα την ταυτότητά τους, οι επιστήμονες μέτρησαν τη βιολογική τους ηλικία, έναν σύνθετο δείκτη που αποτυπώνει την πραγματική φθορά του οργανισμού εξετάζοντας το καρδιαγγειακό σύστημα, τους δείκτες φλεγμονής στο αίμα, τον μεταβολισμό και τη μυϊκή δύναμη.
Τα αποτελέσματα δικαίωσαν τους λάτρεις της τέχνης, καθώς όσοι πήγαιναν σινεμά, θέατρο ή σε μουσεία έστω και μία φορά ανά λίγους μήνες παρουσίασαν μέση βιολογική ηλικία 66,9 έτη, την ώρα που όσοι απείχαν άγγιζαν τα 69,9 έτη. Αυτή η διαφορά δείχνει ξεκάθαρα ότι μια τακτική επίσκεψη σε ένα χώρο ή μια δράση πολιτισμού μπορεί να κρατήσει το σώμα μας έως και τρία χρόνια νεότερο.
Επί της ουσίας ο πολιτισμός λειτουργεί ως ένας πολυδιάστατος βιολογικός διακόπτης. Αρχικά, ενισχύει τη γνωστική μας εφεδρεία. Όταν παρακολουθούμε μια ταινία ή κοιτάζουμε έναν πίνακα, ο εγκέφαλος ενεργοποιεί τη μνήμη, την κριτική σκέψη και τη φαντασία, χτίζοντας ένα προστατευτικό τείχος ενάντια στη φυσική φθορά του χρόνου.
Παράλληλα, η έξοδος σε έναν πολιτιστικό χώρο λειτουργεί ως το ιδανικό αντίδοτο στην τοξική μοναξιά, η οποία αποδεδειγμένα αυξάνει την κορτιζόλη και πυροδοτεί χρόνιες φλεγμονές. Μέσα από την κοινή κοινωνική εμπειρία, το στρες υποχωρεί και η καρδιά χτίζει μια ντελικάτη ασπίδα προστασίας. Την ίδια στιγμή, η αισθητική απόλαυση πυροδοτεί ένα κοκτέιλ ντοπαμίνης και ενδορφινών που βελτιώνει τη διάθεση επιβραδύνοντας τη γήρανση.
“Πρέπει να αντιμετωπίζουμε τις τέχνες ακριβώς όπως τη σωματική άσκηση. Τα ευρήματά μας δείχνουν πια ότι η σχέση μας με τους χώρους πολιτισμού επηρεάζει την υγεία μας και σε βιολογικό επίπεδο.” Daisy Fancourt, Καθηγήτρια UCL
Φυσικά, οι ερευνητές ξεκαθαρίζουν ότι πρόκειται για μια παρατηρητική μελέτη, γεγονός που εγείρει το εύλογο ερώτημα του αν οι πιο υγιείς άνθρωποι έχουν εξ ορισμού μεγαλύτερη άνεση να βγουν έξω. Ωστόσο, ακόμη και όταν απομονώθηκαν στατιστικά το εισόδημα, η εκπαίδευση και η αρχική κατάσταση της υγείας των συμμετεχόντων, η θετική επίδραση του πολιτισμού παρέμεινε αμετάβλητη.
Για δεκαετίες, η παραδοσιακή συνταγή της μακροζωίας εστίαζε στη σωστή διατροφή, τη διακοπή του καπνίσματος και την άθληση. Σήμερα, η επιστήμη μάς προσφέρει μια πολύ πιο ελκυστική, ολιστική και ανθρώπινη μεθοδολογία.
Αν θέλουμε να μεγαλώσουμε όμορφα και με πιο αργούς ρυθμούς, βάζουμε στο εβδομαδιαίο μας πρόγραμμα μια καλή ταινία στη μεγάλη οθόνη ή μια επίσκεψη σε μια έκθεση τέχνης το Σαββατοκυριακο, και φυσικά… διαβάζουμε το Choices Weekend by epixeiro.gr για να αντλήσουμε και να επιλέξουμε τις καλύτερες ιδέες για αυτές μας τις εξόδους.