Εντός της εβδομάδος θα ψηφιστεί το νομοσχέδιο του Υπουργείου Οικονομικών με τις διατάξεις για τα πρόστιμα του άρθρου 53 του ΚΦΔ, οι οποίες είναι φανερά ευνοϊκότερες σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς. Οφείλω να συγχαρώ όλους και όλες όσους συνέβαλαν στη σύνταξη και την προώθηση των διατάξεων αυτών στη Βουλή και οι οποίοι φυσικά δεν είναι μόνο αυτοί που προτρέχουν πάντα να ενημερώσουν ότι «κατόπιν δικών τους ενεργειών» έγιναν αυτές οι αλλαγές. Δυστυχώς ή ευτυχώς, υπάρχουν και άλλοι, τους οποίους πιθανόν να μη μάθετε ποτέ —ξέρουν αυτοί/τες— γιατί βρίσκονται πάντα πίσω από τα φώτα της δημοσιότητας και εργάζονται μεθοδικά, προκειμένου να διορθωθούν αρκετές από τις άδικες διατάξεις του φορολογικού μας συστήματος. Εκτός όμως από την ουσία της νομοθετικής ρύθμισης, είναι σημαντικό να δούμε για μια ακόμη φορά ότι, όταν όλοι μαζί, συντεταγμένα ως κλάδος, προσπαθούμε και πιέζουμε την πολιτική ηγεσία για κάτι, μπορούμε να πετύχουμε πολλά. Με τα πρόστιμα, βέβαια, δεν τελειώσαμε. Πρέπει αρκετά από αυτά που προβλέπει ο ΚΦΔ να διορθωθούν ως προς το αναλογικότερο τουλάχιστον —βλέπε πρόστιμο διασύνδεσης, πρόστιμο ψηφιακού δελτίου αποστολής κ.λπ.— και ελπίζω η αρχή να γίνει από το ΣτΕ, (δείτε παρακάτω στα σημαντικά θέματα) το οποίο θα ασχοληθεί εκεί κοντά στην έναρξη της Β’ φάσης του ΨΔΑ, με την αναλογικότητα του προστίμου μη διαβίβασης των αποδείξεων στο e-send.
Επιπλέον θα πρέπει κάποια στιγμή να επαναπροσδιοριστεί πλήρως ο τρόπος που το κράτος θέλει να επιβάλει τη συμμόρφωση των πολιτών στις εκατοντάδες πλέον δηλωτικές υποχρεώσεις που έχουν προστεθεί τα τελευταία χρόνια. Είναι ανθρωπίνως αδύνατον να μπορούμε να είμαστε συνεπείς και να παρακολουθούμε σε καθημερινή βάση όλες αυτές τις προθεσμίες χωρίς να μας ξεφύγει κάποια. Κατά μέσο όρο το 2025 είχαμε περίπου 75 προθεσμίες υποχρεώσεων ανά μήνα (έναντι 38 που είχαμε το 2019) χωρίς να συμπεριλαμβάνονται σε αυτές οι προθεσμίες πληρωμών. Και σαν να μην φτάνει αυτό κάθε χρόνο προστίθενται νέες υποχρεώσεις για τις οποίες φυσικά θεσπίζονται και τα ανάλογα πρόστιμα.
Σε προηγούμενο σχόλιο (όλη η ζωή μας ένα πρόστιμο) είχα παραθέσει μια ανάλυση για τον αριθμό των προστίμων που έχουμε στη βασική μας φορολογική νομοθεσία και είχα καταγράψει ότι μόνο το 2025, 6 νόμοι θέσπισαν νέα πρόστιμα και άλλοι 16 τροποποίησαν ή κωδικοποίησαν διατάξεις προστίμων. Συνολικά, σε 22 νόμους που ψηφίστηκαν το 2025 αυστηροποιήθηκαν ή θεσπίστηκαν περίπου 400 πρόστιμα (παραλείπω τους νόμους 5222/2025, τελωνειακός κώδικας, 5219/2025 ΦΜΑ και 5177/2025 κώδικας έμμεσων φόρων, οι οποίοι αποτελούν κωδικοποίηση υφιστάμενης νομοθεσίας με πρόστιμα ήδη θεσπισμένα από παλαιότερες διατάξεις). Υπενθυμίζω ότι κράτη που έχουν πολύ λιγότερες ψηφιακές και μη υποχρεώσεις στην νομοθεσία τους, έχουν θεσπίσει μέτρα ανοχής και υπενθύμισης συμμόρφωσης χωρίς να επιβάλλουν άμεσα πρόστιμα για την καθυστέρηση οποιασδήποτε δηλωτικής υποχρέωσης. 
Το νομοσχέδιο έχει, φυσικά, και πλήθος άλλων διατάξεων, τις οποίες θα αναλύσουμε μόλις ψηφιστεί. Ωστόσο, περιλαμβάνει και αλλαγές που αφορούν το φορολογικό έτος 2025. Αναφέρομαι συγκεκριμένα στις διατάξεις των άρθρων 40 και 41, που αφορούν τον υπολογισμό του ελάχιστου εισοδήματος για τους πωλητές στις λαϊκές αγορές, την αμφισβήτηση του ελάχιστου εισοδήματος από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας λόγω ανηλικότητας, καθώς και τη μείωση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος για τους πωλητές σε λαϊκές αγορές. Εν μέσω περιόδου δηλώσεων για το 2025, είναι ανεπίτρεπτο να ψηφίζονται διατάξεις που αφορούν το έτος για το οποίο ήδη υποβάλλονται δηλώσεις. Είναι επιτρεπτό, βέβαια, για τους πολιτικούς, σε προεκλογική περίοδο, να ψηφίζουν ό,τι θέλουν, κάποια στιγμή, όμως, αυτό πρέπει να σταματήσει και όλες οι φορολογικές διατάξεις που ψηφίζονται μέσα σε ένα έτος να έχουν ισχύ πάντα από το επόμενο, εκτός ειδικών εξαιρέσεων, αλλιώς είναι σαν να παίζουμε μπάλα και αλλάζουμε τους κανόνες του οφσάιντ στο δεύτερο ημίχρονο.
Το Σάββατο έλαβε χώρα στα Ιωάννινα η 1η Πανελλήνια Οικονομική Συνδιάσκεψη των Εκλεγμένων Λογιστών-Φοροτεχνών και Οικονομολόγων στα Επιμελητήρια της χώρας (μπορείτε να τη δείτε εδώ) και καλό θα ήταν να τη δείτε κάποια στιγμή. Ανάμεσα στα αρκετά ενδιαφέροντα που ειπώθηκαν, ήταν και η αναφορά του Διοικητή της ΑΑΔΕ στην πλατοφόρμα ΜΙΔΑ, την οποία, όπως σημείωσε, θα δούμε σε λίγες ημέρες. Στο επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ, που θα δείτε πιο κάτω, αναφέρονται περισσότερα για την πλατφόρμα, η οποία είναι το επόμενο μεγάλο στοίχημα της ΑΑΔΕ, όπως σημείωσε ο Διοικητής. Αυτό που με φοβίζει είναι ότι, όπως έχουμε διαπιστώσει όλοι μας, τα στοιχήματα της ΑΑΔΕ έχουν πάντα έναν κερδισμένο,την ΑΑΔΕ, και έναν χαμένο, εμάς τους λογιστές, που στο κάτω κάτω δεν συμφωνήσαμε καν να μπούμε στο στοίχημα, και επιπλέον καλούμαστε να βάλουμε πλάτη χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική συμμετοχή μας στον σχεδιασμό (εκτός εάν συμμετείχαμε και δεν το ξέρω γιατί κάτι τέτοιο ακούστηκε). Είναι αυτό που λέμε μονά χάνεις, ζυγά κερδίζω.
Στη συνδιάσκεψη αναφέρθηκε επίσης ότι πρέπει πλέον να υπάρξει και ένα εγχειρίδιο ελέγχων, το οποίο να περιγράφει τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα τόσο του ελεγκτή όσο και του ελεγχόμενου. Προφανώς και κάτι τέτοιο θα βοηθήσει, ωστόσο, δεν θεωρώ ότι το κύριο πρόβλημα των ελέγχων είναι μόνο αυτό. Όσο υπάρχει στοχοθεσία και όσο οι ελεγκτές (ορισμένοι, όχι όλοι) αγνοούν βασικές διατάξεις της νομοθεσίας, ή κάνουν ότι τις αγνοούν, τόσο θα τρέχουν όλοι (φορολογούμενοι, λογιστές , δικηγόροι) στη ΔΕΔ για να δικαιωθούν.
Ήθελα να ήξερα δεν υπάρχει κάποιος που να ελέγχει τις εκθέσεις ελέγχου πριν αυτές κοινοποιηθούν. Ακόμα και στο ΑΙ να τις έβαζαν λιγότερα λάθη θα είχαν (έδωσα ιδέα τώρα ή μου φαίνεται;). Ας δώσω άλλη μια, θα μπορούσε να υπάρχει μια υπηρεσία στην διεύθυνση ελέγχων από την οποία να περνάνε οι εκθέσεις και να διορθώνονται (ΔΕΣΕΕ – Διεύθυνση επισκευής και συντήρησης εκθέσεων Ελέγχου).
Για να καταλάβετε το ευτράπελο και την ακολουθία της διαδικασίας. Oι ελεγκτές συντάσσουν ατεκμηρίωτες και, σε πολλές περιπτώσεις, λανθασμένες εκθέσεις ελέγχου. Ο φορολογούμενος (αφού πρώτα καταβάλει στο δημόσιο το 50% της πράξης) αναγκαστικά απευθύνεται στον λογιστή του ο οποίος μόνος η με συνδρομή δικηγόρου χάνει εργατοώρες για να τρέξει η διαδικασία της προσφυγής. Στη συνέχεια οι υπάλληλοι της ΔΕΔ που επιλαμβάνονται της υπόθεσης χάνουν και αυτοί με τη σειρά τους απίστευτες εργατοώρες για να απαντήσουν στα αυτονόητα και να δικαιώσουν τον φορολογούμενο και τέλος εφόσον ο φορολογούμενος δικαιωθεί, παίρνει πίσω το ποσό που έχει καταβάλει στο δημόσιο και σε αρκετές περιπτώσεις και με τόκο. Ουσιαστικά η διαδικασία ολοκληρώνεται χωρίς όφελος για κανέναν. Ο φορολογούμενος ταλαιπωρήθηκε, ο λογιστής εξαντλήθηκε, η ΔΕΔ απασχολήθηκε, το Δημόσιο επέστρεψε τα χρήματα, και όλοι μαζί καταφέρνουν να κάνουν μια τρύπα στο νερό η οποία συνοδεύεται από μια έκθεση ελέγχου και μια απόφαση της ΔΕΔ. Τόση φασαρία άνευ λόγου και αιτίας ούτε το ψηφιακό δελτίο αποστολής δεν έχει (που έχει και αυτό δεν το συζητάω).
Παραθέτω ορισμένες μόνο αποφάσεις της ΔΕΔ —γιατί η αλήθεια είναι ότι είναι αρκετές— σε υποθέσεις όπου οι ελεγκτές έδειξαν υπερβάλλοντα ζήλο (για να το πω κομψά) και στις οποίες η ΔΕΔ, υπό τη μουσική υπόκρουση τραγουδιών της Γωγώς Τσαμπά (πανηγυρικά δηλαδή) δικαίωσε τους φορολογούμενους.
✔ Όταν η εθελοντική συμμόρφωση τιμωρείται ως «υποτροπή» (ΔΕΔ Θ 2504/2024)
Φορολογούμενη υπέβαλε εκπρόθεσμα συγκεντρωτική κατάσταση πελατών-προμηθευτών (ΜΥΦ) του 2018. Επειδή στο παρελθόν είχε υποβάλει επίσης εκπρόθεσμα τις ΜΥΦ των ετών 2015, 2016 και 2017, πληρώνοντας από 100€ πρόστιμο για καθεμία, η ΔΟΥ επέβαλε τετραπλάσιο πρόστιμο, 400€, λόγω «υποτροπής».
Ο ελεγκτής αγνόησε φυσικά τη βασική εγκύκλιο των προστίμων (ΠΟΛ.1252/2015) της ΑΑΔΕ —λογικό είναι, πού να τις ξέρεις όλες— που αναφέρει ξεκάθαρα τι θεωρείται υποτροπή. Δεν χρειάζεται να επεκταθώ, νομίζω…
✔ Μπερδεύοντας την αυτοτέλεια των χρήσεων στη φορολογία εισοδήματος με τον ΦΠΑ (ΔΕΔ Α 938/2023)
Εταιρεία ηλεκτρονικής πλατφόρμας delivery τιμολόγησε τον Ιανουάριο 2017 υπηρεσίες που είχε παράσχει τον Δεκέμβριο 2016, αξίας 18.117,94€ + ΦΠΑ 3.298,09€. Ο φόρος αυτός καταβλήθηκε με την περιοδική δήλωση Α’ τριμήνου 2017.
Ο έλεγχος λανθασμένα προσέθεσε τον ΦΠΑ αυτόν στις φορολογητέες εκροές της χρήσης 2016 αγνοώντας πλήρως τη διάταξη του ΦΠΑ που αναφέρει ότι ο φόρος γίνεται απαιτητός κατά τον χρόνο έκδοσης του τιμολογίου.
✔ Είναι η μεταφορά χρημάτων μέσω e-banking ηλεκτρονική πληρωμή ή όχι; (ΔΕΔ Α 81/2024)
Φορολογούμενη εγκατέστησε φυσικό αέριο σε διαμερίσματά της, αξίας 3.720€, και αιτήθηκε την έκπτωση φόρου του άρθρου 39Β του ΚΦΕ. Η ΔΟΥ απέρριψε την έκπτωση γιατί, όπως αναφέρει στις απόψεις της προς τη ΔΕΔ, «η απλή τραπεζική μεταφορά χρημάτων από τον λογαριασμό της προσφεύγουσας στον λογαριασμό του προμηθευτή… δεν συγκαταλέγεται στις περιπτώσεις της έννοιας του ηλεκτρονικού μέσου πληρωμής». Προσπαθώ να κατανοήσω τι είχε στο μυαλό του ο ελεγκτής της ΔΟΥ, αλλά δεν μπορώ. Επίσης δεν καταλαβαίνω τι εννοούσε με τη φράση «απλή τραπεζική μεταφορά», Δηλαδή εάν ήταν σύνθετη θα τη θεωρούσε ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής;
✔ Η αρχή των ίσων αποστάσεων «αποδομημένη» (ΔΕΔ A 2091/2023)
Ανθοπωλείο πούλησε σε τακτική πελάτισσα, η οποία τα ήθελε για κάποιο Μυστήριο σε Ιερό Ναό, 20 τριαντάφυλλα, 6 λίλιουμ και 6 βιολέτες έναντι 10€. Το κόστος αγοράς των ανθέων ήταν 8,30€ + ΦΠΑ, άρα είχε ένα ελάχιστο περιθώριο κέρδους περίπου 0,55€. Ο έλεγχος της ΔΟΥ θεώρησε την απόδειξη «ανακριβή», επειδή η αξία ήταν χαμηλότερη από αυτές που η ίδια η ιδιοκτήτρια είχε δηλώσει προφορικά ως «συνήθεις τιμές πώλησης». Επιβλήθηκε πρόστιμο 1.000€ (διπλάσιο, λόγω υποτροπής!) για παράβαση που αφορούσε απόδειξη 17,20€.
Η ΔΕΔ θύμισε στον ελεγκτή την έννοια της ελευθερίας των συμβάσεων (άρθρο 361 ΑΚ) και την αρχή της ανάπτυξης της προσωπικότητας, άρθρο 5 παρ. 1 του Συντάγματος. Οι αντισυμβαλλόμενοι είναι ελεύθεροι να καθορίζουν το τίμημα όπως θέλουν. Επιπρόσθετα, για να τεκμηριωθεί ανακρίβεια, ο έλεγχος «έπρεπε να προβεί και σε ειδικότερες ελεγκτικές επαληθεύσεις, π.χ. έλεγχο ταμείου και έλεγχο POS», κάτι που φυσικά ο ελεγκτής δεν έπραξε.
✔ Άμα είσαι αλλεργικός στις δαπάνες… (ΔΕΔ Α 1185/2022)
Σε εταιρεία ανακύκλωσης ψυγείων, ο έλεγχος καταλόγισε λογιστικές διαφορές 410.428€ για δαπάνες συντήρησης μηχανημάτων. Ο τρόπος αιτιολόγησης για την απόρριψη των δαπανών συνιστά εγχειρίδιο (σαν αυτό που ζητήσανε στο συνέδριο) για το πώς δεν πρέπει να διενεργείται έλεγχος. Στο σημείωμα διαπιστώσεων, αρχικά, ο ελεγκτής ανέφερε ότι η αξία είναι «υπερβολικά ανώτερη της αγοραίας» και «δεν αποδεικνύεται η αναγκαιότητα». Στη συνέχεια, στην έκθεση ελέγχου, αφού η εταιρεία του υπενθύμισε ότι δεν πρόκειται για ενδοομιλικές συναλλαγές και άρα δεν μπορεί να εξετάσει το ύψος της συναλλαγής, ο ελεγκτής, δεχόμενος ότι είναι όντως μη ενδοομιλικές συναλλαγές, βρήκε άλλη αιτιολογία, καθώς έπρεπε με κάποιο τρόπο αυτές οι δαπάνες να μην εκπέσουν. Το νέο σκεπτικό ήταν ότι η αξία των συναλλαγών αυτών δεν αναγνωρίζεται προς έκπτωση, διότι για τη συντήρηση των γραμμών παραγωγής χρησιμοποιήθηκαν ανταλλακτικά συνολικής αξίας 287.104,61€ και η αξία των ανταλλακτικών αυτών δεν περιλαμβάνεται στα προσκομισθέντα δελτία αποστολής και στα τιμολόγια παροχής υπηρεσιών συντήρησης. Πιθανόν ο ελεγκτής να είχε στο μυαλό του ότι έτσι όπως πάμε με το ΨΔΑ κάποια στιγμή εκεί γύρω στο 2048 μχ θα προβλέπεται και αυτό από τα ΕΛΠ. Η ΔΕΔ φαντάζεστε τι αποφάσισε γι αυτές τις δαπάνες…
✔ Τα stand που δεν κινούνται
Σε εταιρεία χονδρικής τυποποιημένων ζαχαρωδών επιβλήθηκε πρόστιμο για μη έκδοση Δ.Α. —το παλαιό πρόστιμο, όχι το πεντοχίλιαρο— επειδή φορτηγό της σταμάτησε σε έλεγχο μεταφέροντας δύο stand, δηλαδή διαφημιστικές προθήκες, χωρίς δελτίο αποστολής. Ουδέν σχόλιο.
✔ Γιατί δεν ειδοποιεί κανείς τους ελεγκτές για τις παρατάσεις; (ΔΕΔ Θ 1708/2022)
Φορολογούμενος υπέβαλε στις 23/7/2020 την κατάσταση συμφωνητικών Β΄ τριμήνου 2020. Επιβλήθηκε πρόστιμο 100€ για εκπρόθεσμη υποβολή. Όμως η Α.1185/2020 απόφαση της ΑΑΔΕ είχε ρητά ορίσει: «Ειδικά για τα συμφωνητικά που καταρτίζονται εντός του έτους 2020, ανεξαρτήτως του ημερολογιακού τριμήνου κατάρτισής τους, ορίζεται ετήσια υποβολή, με προθεσμία έως την 29η Ιανουαρίου 2021», λόγω COVID-19. Δεκάδες παρόμοιες ΔΕΔ υπάρχουν και για πρόστιμα εκπρόθεσμης λύσης μισθωτηρίων σε περιόδους που είχε δοθεί από την ΑΑΔΕ παράταση.
✔ Γιατί τελικά κάνουμε φορολογική αναμόρφωση; (ΔΕΔ Α 3492/2022)
Σε εταιρεία, ο έλεγχος καταλόγισε λογιστικές διαφορές για μη εξόφληση τιμολογίων άνω των 500 ευρώ με τραπεζικό μέσο, καθώς και για άλλες δαπάνες, καταναλωτικές κ.λπ. Ωστόσο, ο ελεγκτής δεν ήθελε να αφαιρέσει από τις λογιστικές διαφορές ποσά που η εταιρεία είχε αναμορφώσει και τα οποία αφορούσαν αυτές τις δαπάνες συγκεκριμένα, για λόγο που μόνο εκείνος ξέρει. Η ΔΕΔ φυσικά δικαίωσε την εταιρία.
✔ Διακίνηση με τιμολόγιο και έκπτωση ΦΠΑ (ΔΕΔ 748/2023)
Κτηνοτρόφος είχε αγοράσει 42.243 κιλά καλαμπόκι από διάφορους προμηθευτές, με ΦΠΑ εισροών συνολικά 2.540€. Ο έλεγχος δεν αναγνώρισε το δικαίωμα έκπτωσης ΦΠΑ, επειδή «ο προσφεύγων δεν διέθετε φορτωτικά έγγραφα διακίνησης των αγαθών», αλλά είχε στην κατοχή του μόνο ένα απλό πλην τίμιο τιμολόγιο. Η ΔΕΔ υπενθύμισε φυσικά στον ελεγκτή τι ίσχυε το 2023 σχετικά με τη διακίνηση και το τιμολόγιο και δικαίωσε τον αγρότη.