Από τις δοκιμές στην πραγματική λειτουργία περνά το Ευρωσύστημα στον τομέα του tokenised finance, με την έναρξη του Pontes, της νέας υποδομής που επιτρέπει τον διακανονισμό χονδρικών συναλλαγών σε tokenised assets με χρήμα κεντρικής τράπεζας.
Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προετοιμάζεται να χρησιμοποιήσει και η ίδια τη νέα υποδομή ως επενδυτής, εξετάζοντας την τοποθέτηση μικρού μέρους των ιδίων κεφαλαίων της σε tokenised securities.
Η ακριβής έναρξη των επενδύσεων και οι επιχειρησιακές λεπτομέρειες δεν έχουν ακόμη αποφασιστεί. Θα καθοριστούν από την Εκτελεστική Επιτροπή της ΕΚΤ μετά την ολοκλήρωση των προπαρασκευαστικών εργασιών και ανάλογα με την εξέλιξη της αγοράς.
Τι είναι το Pontes
Το Pontes έχει σχεδιαστεί ώστε συναλλαγές σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που έχουν εκδοθεί ή αναπαρίστανται ως ψηφιακά tokens να μπορούν να ολοκληρώνονται με διακανονισμό σε χρήμα κεντρικής τράπεζας.
Η tokenisation βασίζεται συνήθως σε τεχνολογία κατανεμημένου καθολικού, γνωστή ως DLT, μέσω της οποίας περιουσιακά στοιχεία μπορούν να καταγράφονται και να μεταβιβάζονται ψηφιακά.
Στις χρηματοπιστωτικές αγορές, η τεχνολογία αυτή μπορεί να συνδέσει περισσότερα στάδια μιας συναλλαγής –από την έκδοση και τη διαπραγμάτευση έως τον διακανονισμό, τη φύλαξη και την εξυπηρέτηση ενός τίτλου– και να επιτρέψει μεγαλύτερο βαθμό αυτοματοποίησης μέσω smart contracts.
Το Pontes βασίζεται στα αποτελέσματα των δοκιμών που πραγματοποίησε το Ευρωσύστημα το 2024 για τον διακανονισμό συναλλαγών DLT σε χρήμα κεντρικής τράπεζας.
Αρχικά θα παρέχει ένα βασικό σύνολο υπηρεσιών, το οποίο θα διευρύνεται σταδιακά ανάλογα με τις ανάγκες της αγοράς και την τεχνολογική εξέλιξη. Προβλέπονται επίσης περισσότερες λειτουργίες και μεγαλύτερο ωράριο λειτουργίας, με πλήρη ανάπτυξη έως το 2028.
Τράπεζες και χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί στο πρώτο κύμα
Μια πρώτη ομάδα τραπεζών και χρηματοπιστωτικών οργανισμών έχει ήδη ολοκληρώσει τη διαδικασία ένταξης και μπορεί να ξεκινήσει να χρησιμοποιεί το Pontes, ενώ επιπλέον συμμετέχοντες αναμένεται να συνδεθούν τους επόμενους μήνες.
Μεταξύ των αρχικών συμμετεχόντων βρίσκονται οι ABANCA, BayernLB, Caisse des Dépôts et Consignations, Cecabank, Deutsche Bank, Deka Bank, DZ Bank, European Investment Bank, KfW, Memo Bank, NRW.BANK, Santander και Société Générale. Ως συμμετέχουσα στην αγορά έχει ενταχθεί και η Deutsche Bundesbank.
Στις υποδομές DLT που έχουν ενταχθεί στο αρχικό σχήμα περιλαμβάνονται οι Axiology, Cashlink, Clearstream και SWIAT.
Η ΕΚΤ ετοιμάζεται να επενδύσει σε tokenised τίτλους
Παράλληλα με την έναρξη του Pontes, η ΕΚΤ ξεκίνησε προπαρασκευαστικές εργασίες ώστε να επενδύσει μικρό μέρος του χαρτοφυλακίου ιδίων κεφαλαίων της σε tokenised securities.
Πρόκειται για χαρτοφυλάκιο που δεν συνδέεται με τη νομισματική πολιτική και αποφέρει έσοδα τα οποία συμβάλλουν στην κάλυψη των λειτουργικών δαπανών της ΕΚΤ, με εξαίρεση εκείνες που σχετίζονται με την άσκηση των εποπτικών της καθηκόντων.
Οι πρώτες επενδύσεις σχεδιάζεται να επικεντρωθούν σε τίτλους σε ευρώ που εκδίδονται από κεντρικές και περιφερειακές κυβερνήσεις της ευρωζώνης, δημόσιους οργανισμούς και ευρωπαϊκούς υπερεθνικούς θεσμούς.
Οι αγορές θα διακανονίζονται μέσω του Pontes σε χρήμα κεντρικής τράπεζας.
Για την ΕΚΤ, η συμμετοχή αυτή έχει και χαρακτήρα πρακτικής δοκιμής. Στόχος είναι να αποκτήσει εμπειρία σε όλο τον κύκλο μιας επένδυσης σε tokenised τίτλους, από την εκτέλεση της συναλλαγής και τον διακανονισμό έως τα πληροφοριακά συστήματα και τη διαχείριση χαρτοφυλακίου.
Το επόμενο βήμα με το Appia
Το Pontes αποτελεί το πρώτο σκέλος της ευρύτερης στρατηγικής του Ευρωσυστήματος για τις χρηματοπιστωτικές αγορές που βασίζονται σε DLT.
Παράλληλα αναπτύσσεται το Appia, μια ξεχωριστή πρωτοβουλία που έχει στόχο να σχεδιάσει το ευρύτερο πλαίσιο για ένα ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό οικοσύστημα tokenised χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.
Στο Appia συμμετέχουν το Ευρωσύστημα, η Danmarks Nationalbank και φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, με στόχο την παρουσίαση σχετικού σχεδίου έως το 2028.